Bu karşılaştırma nasıl okunmalı?
Aşağıdaki rakamların tamamı 23 Ekim 2026 tarihinde (verifiedAt) resmî veya üniversite sayfalarından doğrulanmıştır. Ücretler, vize eşikleri ve burs çağrıları değişebilir; başvurmadan önce ilgili üniversitenin ve konsolosluğun güncel sayfasını kontrol edin.
Bu rehber bir ülkeyi "daha iyi" ilan etmez. Amaç, kararınızı hangi verilere dayandırabileceğinizi göstermektir.
Eğitim ücreti ve yaşam maliyeti
- Polonya, ücret: Study in Poland (study.gov.pl) AB dışı öğrenciler için lisans, yüksek lisans ve uzun döngü eğitimlerde yılda ortalama 2.000 EUR, kurumlara göre yılda 2.000-6.000 EUR aralığı verir. Doktora okullarında ücret alınmaz (doğrulanma tarihi: 2026-10-23).
- Polonya, yaşam: study.gov.pl resmî tahmini öğrenci için ayda 1.500-2.000 PLN (yaklaşık 330-430 EUR); başkent ve turistik şehirlerde biraz daha yüksek olabilir (2026-10-23). Şehir bazlı rakam doğrulanmadı.
- Çekya, ücret: Çekçe eğitim veren devlet üniversitelerinde ücret yoktur; İngilizce programlarda ücreti her üniversite belirler. studyin.gov.cz çoğu programın yılda 0-6.000 EUR olduğunu, tıp, sanat ve bazı alanların 8.000-25.000 EUR olduğunu belirtir; Charles Üniversitesi (cuni.cz) yabancı dilli programlar için yılda 40-30.620 EUR aralığı verir (2026-10-23).
- Çekya, yaşam: studyin.gov.cz temel giderler için ayda yaklaşık 500-800 EUR verir; Prag ve Brno ile özel daireler daha pahalı olabilir (2026-10-23). Resmî kaynaktan şehir bazlı döküm doğrulanmadı.
Vize adımları
- Polonya: Üniversiteden kabul belgesi alınır, e-konsulat üzerinden randevu alınır, D tipi ulusal vize başvurusu yapılır (kaynak: study.gov.pl, gov.pl). Varışta oturma izni başvurusu 27 Nisan 2026 itibarıyla MOS portalından çevrimiçi yapılır; harç 340 PLN, kart 100 PLN (uygun öğrenciler için 50 PLN) (2026-10-23).
- Polonya, mali kanıt: gov.pl konsolosluk sayfası tek başına yaşayan kişi için planlanan kalış süresinin her ayı için en az 776 PLN ve dönüş yolculuğu için 2.500 PLN (komşu ülkelerden gelenler için 200 PLN) belirtir; konaklama ayrıca belgelenir. Bazı temsilcilik listelerinde hâlâ 701 PLN geçer, bu yüzden yetkili konsolosluğun sayfasına bakın.
- Çekya: 90 günden uzun kalışlar için uzun dönem vize veya uzun dönem oturma izni gerekir; başvuru büyükelçilik/konsoloslukta yapılır, kararı İçişleri Bakanlığı verir. Harç 2.500 CZK, yasal işlem süresi 60 gündür (mzv.gov.cz, studyin.gov.cz, 2026-10-23).
- Çekya, mali kanıt: arşivlenmiş bir İçişleri Bakanlığı sayfasındaki formül 3.130 CZK asgari tutara dayanır (ilk ay için 15 katı, sonraki her ay için 2 katı). 2026 rakamı yayımlanmış olarak bulunamadı; büyükelçilikle teyit edin.
Çalışma hakkı ve mezuniyet sonrası kalış
- Polonya, çalışma: Öğrenci vizesi veya oturma izni olan tam zamanlı öğrenciler için ayrı çalışma izni gerekmez; study.gov.pl haftalık saat sınırı belirtmez, ancak eğitimin öncelikli olduğunu vurgular.
- Polonya, mezuniyet sonrası: Mezunlar için iş arama veya iş kurma amaçlı 9 aylık geçici oturma izni vardır; yalnızca bir kez ve mezuniyetten hemen sonra verilir. Ofis sayfası MOS dönemi öncesine ait olduğundan usul ayrıntılarını yeniden kontrol edin.
- Çekya, çalışma: Akredite bir üniversitede tam zamanlı okuyan üçüncü ülke öğrencileri için belirli bir iş için ayrı çalışma izni gerekmez, ancak işveren çalışmayı bildirmelidir. Öğrencilere özgü saat sınırı resmî portalda belirtilmez; Charles Üniversitesi haftada yaklaşık 20 saati önerir. Birincil mevzuat metni doğrulanmadı.
- Çekya, mezuniyet sonrası: Akredite programı bitiren mezunlar, mevcut izin bitmeden başvurarak iş arama veya iş kurma için en çok 9 ay geçerli uzun dönem oturma izni alabilir; uzatma yoktur (studyin.gov.cz).
Dil şartları ve burslar
- Polonya, dil: İngilizce programlar için dört beceride en az B2 belgesi istenir; kabul edilen eşikler üniversiteye göre değişir (ör. IELTS Academic 5,5 Varşova Üniversitesi ve Jagiellonian için, 6,0 Varşova Teknik Üniversitesi için, 6,5 Varşova Tıp Üniversitesi için). Polonca programlarda B2 (tıpta C1) istenebilir.
- Çekya, dil: Çekçe programlarda çoğunlukla en az B2 Çekçe aranır. İngilizce programlarda şart üniversiteye göredir: CTU FIT lisans için B2 (IELTS 5,5, TOEFL iBT 65), Masaryk FI yüksek lisans için TOEFL iBT 85 veya IELTS 6,5; Charles IES MEF için asgari puan yok. UCT Prag, BUT, CZU ve VSE sayfalarında puan belirtilmemiştir.
- Polonya, burs: Banach NAWA (36 ülke listesi) ve Poland My First Choice NAWA 2026 listelerinde Türkiye yoktur; 2027 çağrıları 2026-10-23 itibarıyla yayımlanmamıştır.
- Çekya, burs: Çek Hükümeti Bursu 2027/28 listesinde Türkiye yoktur ve başvuru dönemi 30 Eylül 2026'da kapanmıştır. CTU Rektör bursu (ayda 10.000 CZK'a kadar) ve BUTalent (ayda 7.500 CZK yüksek lisans) gibi üniversite bursları vardır; diğer üniversitelerin burs ayrıntıları doğrulanmadı.
- Bir burs için vatandaşlık listesine ve son tarihe mutlaka resmî çağrı metninden bakın.
Karar kontrol listesi
- Hedef programım İngilizce mi, Lehçe/Çekçe mi? Dil belgesi eşiğini o üniversitenin sayfasından teyit ettim mi?
- Toplam bütçem (ücret + yıllık yaşam gideri + vize mali kanıtı) iki ülkede de hesaplandı mı?
- Yetkili konsolosluğun güncel mali kanıt tutarını ve randevu yolunu kontrol ettim mi?
- Programın akredite olduğunu (Çekya) ve kabul belgesinin ne zaman verildiğini (Polonya) öğrendim mi?
- Mezuniyet sonrası 9 aylık izin yeterli bir plan mı, yoksa iş izni yoluna da bakmam gerekir mi?
- Rakamların hangi tarihte doğrulandığını not ettim ve başvurudan önce yeniden kontrol edeceğim mi?
Sık sorulan sorular
Bu rehber genel bilgi içindir. Tarih, ücret ve şartlar değişebilir; başvurmadan önce resmî kaynakları doğrulayın.